پنوماتیک
هیدرولیک
سنسور
اتوماسیون صنعتی
ابزار دقیق
برق صنعتی
سیم و کابل
محافظ جان چگونه از برقگرفتگی جلوگیری میکند؟
اهمیت جان انسان برقگرفتگی یکی از خطرناکترین حوادث خانگی و صنعتی است. عبور جریان از بدن انسان میتواند باعث مرگ یا آسیبهای جدی شود. محافظ جان یا کلید RCBO (Residual Current Breaker with Overcurrent) وسیلهای است که جان انسان را نجات میدهد. این کلید با سرعت بسیار بالا برق را قطع میکند. این سرعت باعث میشود جریان آسیبی به بدن نرسد.
مکانیزم حسگر دیفرانسیلی محافظ جان بر اساس قانون کیرشهف کار میکند. طبق این قانون، جریان فاز باید برابر با جریان نول باشد. محافظ جان هر دو جریان را با یک سنسور مقایسه میکند. اگر شخصی با فاز تماس بگیرد و جریان از بدنش به زمین برود، جریان فاز از نول بیشتر میشود. این اختلاف (دیفرانسیل) بلافاصله توسط محافظ تشخیص داده میشود. مغناطیس داخل کلید فعال شده و مدار را قطع میکند.
زمان واکنش و حساسیت مهمترین ویژگی محافظ جان، زمان واکنش آن است. این کلید در کمتر از 30 میلیثانیه واکنش نشان میدهد. این زمان بسیار کوتاه است و جریان فرصت آسیب زدن را پیدا نمیکند. حساسیت محافظ جان معمولاً 30 میلیآمپر است. یعنی اگر اختلاف جریان بیشتر از 30 میلیآمپر شود، قطع میکند. این مقدار بیخطر برای انسان است اما برای محافظت از سوختگی سیمکشی، به کلید مینیاتوری نیاز است.
تفاوت محافظ جان و فیوز
فیوز یا کلید مینیاتوری در برابر اتصال کوتاه و اضافه بار محافظت میکند. آنها جریان بالای آمپر را حس میکنند. اما محافظ جان در برابر نشتی جریان محافظت میکند. اگر سیم نول در یک دستگاه پاره شود و بدنه دستگاه برق بگیرد، فیوز عمل نمیکند چون جریان بالا نرفته است. اما اگر شخصی دستگاه را لمس کند، برق میگیرد. محافظ جان این وضعیت را تشخیص میدهد و برق را قطع میکند. این دو کلید مکمل یکدیگرند.
نصب صحیح در تابلو محافظ جان باید روی ریل DIN نصب شود. سیمهای فاز و نول باید به ترمینالهای مربوطه وصل شوند. سیم زمین (PE) نباید از داخل کلید عبور کند. یک نکته مهم در نصب، جهت اتصال سیمهاست. اگر سیم فاز و نول برعکس وصل شوند، ممکن است کلید عمل نکند یا تست دکمه Test کار نکند. همچنین، دکمه Test وجود دارد که باید ماهیانه فشار داده شود تا عملکرد کلید چک شود. اگر دکمه را زدید و قطع نشد، کلید خراب است.
انواع RCBO و RCCB RCBO (کلید مینیاتوری محافظ جان): این کلید هم محافظت در برابر اضافه بار و اتصال کوتاه را دارد و هم محافظ جان. این کلید دو کاره است و جای فیوز و محافظ جان را میگیرد. RCCB (محافظ جان خالص): این کلید فقط محافظ جان دارد و باید با فیوز یا کلید مینیاتوری سری شود. RCBO گرانتر است اما نصب آن سادهتر است. RCCB ارزانتر است اما نیاز به فضا و اتصالات بیشتر دارد.
نظرات کاربران